Ushqimet ultra të përpunuara lidhen me depresionin

TV/Film

Gazeta Express

17/12/2024 22:14

Konsumimi i produkteve me “mish të përpunuar” si hamburgerët e bërë me përbërës të ndryshëm në laborator, mund të rrisë gjasat për të zhvilluar depresion, sugjeron një studim i ri.

Shkencëtarët krahasuan simptomat e shëndetit mendor tek vegjetarianët që hanë mish të përpunuar bimor me ata që nuk e konsumojnë atë.

Rezultatet, të publikuara në revistën mjekësore Food Frontiers, treguan se ata që hanë zëvendësues të mishit kanë 42% më shumë gjasa të jenë në depresion krahasuar me ata që nuk e bëjnë këtë.

Autorët, të cilët i përshkruan këto gjetje si “shqetësuese”, vunë re gjithashtu se konsumatorët e mishit të rremë kishin tension më të lartë të gjakut dhe inflamacion më të madh, sipas analizave të gjakut.

Ata sugjerojnë se lidhja mes ushqimeve të përpunuara dhe problemeve të shëndetit mendor mund të jetë për shkak të inflamacionit në trup, i cili mendohet se ndërhyn në kimikatet e trurit që na bëjnë të ndihemi mirë.

Megjithatë, studiuesit theksojnë se nevojiten më shumë studime për të identifikuar arsyen pse ata që konsumojnë mish bimor janë më të predispozuar ndaj depresionit.

Studiuesit nga Universiteti i Surrey analizuan të dhëna nga Biobanka e Mbretërisë së Bashkuar, e cila mbledh të dhëna shëndetësore nga më shumë se 500,000 njerëz, transmeton GazetaExpress.

Nga pjesëmarrësit, u studiuan 3,342 individë, ku rreth dy të tretat ishin gra.

Mishrat me bazë bimore — të përdorur për të bërë hamburgerë dhe sallama të “rremë” — konsiderohen ushqime ultra-të përpunuara (UPF) për shkak të numrit të lartë të aditivëve, si konservuesit dhe aromatizuesit.

Ushqimet ultra-të përpunuara përmbajnë gjithashtu një nivel të lartë kalorish, sheqeri, yndyrash të ngopura dhe kripe.

Sidoqoftë, studiuesit zbuluan se nuk kishte dallime të theksuara në marrjen e lëndëve ushqyese midis vegjetarianëve që hanë mish alternativ dhe atyre që nuk e bëjnë këtë.

Megjithatë, ata që hanin mish bimor kishin tension më të lartë të gjakut dhe nivele më të larta të proteinës C-reaktive, një shënjues i inflamacionit.

Ata gjithashtu kishin nivele më të ulëta të apolipoproteinës A, e cila lidhet me kolesterolin e “mirë” (HDL).

Nga ana tjetër, studiuesit zbuluan se ata që konsumonin mish bimor kishin 40% më pak gjasa të vuanin nga sindroma e zorrës së irrituar.

Profesor Nophar Geifman, nga Shkolla e Shkencave Shëndetësore në Universitetin e Surrey dhe autori kryesor i studimit, tha: “Gjetjet e përgjithshme janë qetësuese, duke sugjeruar se alternativat e mishit bimor mund të jenë një opsion i sigurt kur janë pjesë e një diete të ekuilibruar.

Megjithatë, lidhja e mundshme mes këtyre ushqimeve, inflamacionit dhe depresionit kërkon hetime të mëtejshme.”

Profesor Anthony Whetton, bashkautor i studimit nga Shkolla e Mjekësisë Veterinare në Universitetin e Surrey, tha:

“Alternativat e mishit të përpunuar bimor mund të jenë një mënyrë e dobishme për njerëzit që të kalojnë në një dietë vegjetariane në mënyrë efektive, duke ndihmuar në praktikat e qëndrueshme bujqësore. Nevojiten më shumë kërkime, përfshirë studime afatgjata dhe prova me popullata më të larmishme, për të konfirmuar këto gjetje dhe marrëdhënien midis ushqimeve vegjetariane dhe humorit.”

Këto gjetje vijnë disa muaj pasi një grup shkencëtarësh ndërkombëtarë zbuluan se zgjedhja e ushqimeve ultra-të përpunuara vegjetariane, si hamburgerët dhe sallamrat e rremë, lidhet me një rrezik 15% më të lartë për sulme në zemër dhe goditje në tru.

Njerëzit që hanë shumë ushqime bimore të përpunuara kanë 7% rrezik më të madh për sëmundje si bllokimi i enëve të gjakut dhe 15% rrezik më të lartë të vdekjes krahasuar me vegjetarianët që hanë më pak UPF.

Rritja e marrjes së ushqimeve vegjetariane të pa përpunuara – si frutat dhe perimet e freskëta – me 10% lidhej me një ulje 8% të rrezikut për sëmundje të zemrës.

Vdekjet nga sëmundjet e zemrës ranë me një të pestën tek vegjetarianët që konsumonin më pak UPF dhe me 13% për sëmundjet kardiovaskulare në përgjithësi — të shkaktuara nga akumulimi i yndyrës në arterie.

Shkencëtarët sugjerojnë se aditivët ushqimorë dhe ndotësit industrialë të pranishëm në këto ushqime mund të shkaktojnë stres oksidativ dhe inflamacion, duke nxitur problemet e zemrës.

Konsumatorët mund të presin një prani më të madhe të mishit të rremë në raftet e supermarketeve muajin e ardhshëm.

Çdo vit, rreth 700,000 njerëz premtojnë të heqin dorë nga mishi për Vitin e Ri — i njohur si Veganuary.

Për të plotësuar kërkesën shtesë, supermarketet promovojnë alternativa pa mish gjatë këtij muaji duke përdorur oferta speciale dhe produkte të reja. /GazetaExpress/